Het is de enige orchidee ter wereld met een eetbare vrucht, de op één na duurste specerij na saffraan — en waarschijnlijk de meest verslavende noot van de hedendaagse parfumerie. Van Shalimar tot Vanilla Sex heeft vanille zichzelf steeds opnieuw uitgevonden. Dit is het verhaal van het zwarte goud — en onze gids om het goed te dragen.
1Van orchidee tot flacon
Vanille is de vrucht van een klimmende orchidee, Vanilla planifolia, afkomstig uit Mexico, waar de Totonaken haar al kweekten lang voor de komst van de Europeanen. Eeuwenlang weigerde ze vrucht te dragen buiten haar geboorteland: haar bloem, die maar één dag opengaat, was afhankelijk van een lokale bestuivende bij. Pas in 1841 maakte het gebaar van een tiener op het eiland Réunion de teelt elders mogelijk — met name op Madagaskar, vandaag 's werelds grootste producent. De groene, vers geplukte peul ruikt naar… niets: het zijn maanden van blancheren, zweten, drogen en rijpen die haar aroma's en haar glanzend zwarte gewaad onthullen. Een schat van geduld waar de parfumerie om vecht — terug te vinden in al onze parfums.
Wist u dat…?
In 1841 vond Edmond Albius, een twaalfjarige tot slaaf gemaakte jongen op Réunion, het gebaar van de handmatige bestuiving van de vanillebloem uit — een vouw van de bloemkroon, een druk van de duim. Dat gebaar, tot op vandaag bloem voor bloem met de hand uitgevoerd, maakte de wereldwijde vanilleteelt mogelijk… en verklaart deels haar prijs van zwart goud.
2Waarom ze ons obsedeert
Warm, melkachtig, licht animaal: vanille is een geur van huid evenzeer als van dessert — psychologen rekenen haar tot de meest universeel geruststellende geuren. De moderne parfumerie is er deels dankzij haar gekomen: in 1925 overdoseerde Jacques Guerlain een revolutionaire vanilline in Shalimar en vond zo de grote amber-oriental uit, de blauwdruk van elke vanillegeur van vandaag — de geest van het huis leeft voort in onze Guerlain collectie. Een eeuw later heeft de gourmandgolf vanille tot dé ster van de basisnoten gemaakt: ze wordt nu rokerig, houtachtig, zilt of lederachtig bewerkt, ver voorbij de banketbakkerij — het bewijs tussen onze unisex parfums.
3De gezichten van vanille bij Olara
Voor elke stemming een vanille. De meest couture: Libre Vanille Couture van Yves Saint Laurent, een gelimiteerde editie die de iconische lavendel van Libre in gouden vanille hult. De meest provocerende: Vanilla Sex van Tom Ford, een sensuele, magnetische vanille — waarvan de bodyspray zojuist in de boetiek is aangekomen, naast het weelderige Tobacco Vanille, dé bestseller van de Tom Ford collectie. De meest houtachtige: Un Bois de Vanille, gecomponeerd door Christopher Sheldrake, de historische neus van Serge Lutens, tussen sandelhout, kokos en zoethout. De meest kosmische: Vanille Supermassive van Les Eaux Primordiales, een zwevend, omhullend extrait. En voor liefhebbers van zonnige zoetheid spelen La Vie Est Belle Vanille Nude van Lancôme, Goddess Amber Vanilla van Burberry en My Way Sunny Vanilla van Armani de lichtende kaart.
4Vanille goed dragen
Vanille houdt van de warmte van de huid: ze ontluikt op de polsslagpunten (polsen, hals, binnenkant van de ellebogen) en wint aan diepte in het tussenseizoen en de winter, wanneer koelere temperaturen voorkomen dat ze opdringerig wordt. Kies in de zomer voor lichte, zonnige vanilles; waag u 's avonds aan de rijke concentraties — Eau de Parfum of extrait — waarvan het spoor tot tien uur aanhoudt. Parfumeurstip: vanille is dol op layering. Gedragen over een houtachtige of bloemige geur die u al bezit, verzacht ze de randjes en verlengt ze de houdbaarheid — experimenteer met al onze parfums.
Wij beantwoorden uw vragen
Waarom is vanille zo duur?
Omdat bijna alles met de hand gebeurt: elke bloem, die maar één dag opengaat, wordt handmatig bestoven, waarna de peulen maanden van blancheren, zweten, drogen en rijpen doorlopen. Het resultaat: de op één na duurste specerij ter wereld, na saffraan.
Bourbon-vanille of Tahitensis-vanille: wat is het verschil?
Bourbon-vanille (Vanilla planifolia, geteeld op Madagaskar en Réunion, het vroegere Île Bourbon) is romig, warm en cacao-achtig. De Tahitensis uit Polynesië is bloemiger en anijsachtiger, bijna poederig. Parfumeurs combineren ze vaak — zoals in de basis van Nina Rouge Crush van Nina Ricci.
Is vanille een vrouwelijke geurnoot?
Allang niet meer. Rokerig, houtachtig of lederachtig is vanille een van de grote unisex noten geworden: Tobacco Vanille en Vanilla Sex van Tom Ford, Un Bois de Vanille van Serge Lutens of Vanille Supermassive van Les Eaux Primordiales worden evengoed door haar als door hem gedragen.
Welke vanille kies ik voor de winter of de avond?
Voor de avond en bij koud weer mag het rijk en omhullend zijn: Tobacco Vanille met zijn tabak-kruidenduo, Vanilla Sex met zijn sensuele vanille, of het extrait Vanille Supermassive. Voor kantoor en overdag blijft een zonnige vanille zoals My Way Sunny Vanilla of Vanille Nude discreter.
